Hangi İşlerde Çalışanlara Tetanoz Aşısı Yaptırmak Gerekir?

Tetanoz her yaşta ortaya çıkabilen, aşı koruması olmadığı takdirde %100 ölüme neden olan ciddi bir hastalıktır.

Hastalık etkeni olan Clostridium tetani spor oluşturan anaerobik bir basildir. Bakterinin salgıladığı ve merkezi sinir sistemini etkileyen iki tür egzotoksin (tetanolizin, tetanospazmin) nedeniyle hastalık gelişir. Tetanoz kliniğinden sorumlu olan bir nörotoksin olan tetanospazmindir (LD=2.5ng/kg).

Hastalığın inkübasyon süresi 3 gün ile 21 gün arasındadır. Hastalık belirtileri, bulaşmayı takiben 4 ile 14 gün arasında, ortalama olarak da 7 günde ortaya çıkar.

Clostridium tetani sporları her yerde bulunabilir. Sporlar çevrede, özellikle sıcak ve nemli bölgelerde bulunurlar ve insan ve hayvanların bağırsaklarında taşınırlar. Yaralanma, yanma, donma gibi nedenlerle bütünlüğü bozulmuş cildin, sporların bulunduğu toprak, hayvan dışkısı, kesici, delici malzeme vb. temasına bağlı olarak hastalık bulaşır.

Çalışanlarda Tetanoz Aşılaması

  • Aşı olup olmadığı bilinmeyenler;
  • Üç doz adsorbe aşıdan daha az aşılananlar;
  • Mesleki risk grupları (hayvan gübresiyle teması muhtemel tarım işçileri, itfaiyeciler, inşaat işçileri, bahçıvanlar) aşı yapmalıdır.

Erişkinler için primer aşılama üç dozdur:

Tetanoz Aşısı dört hafta ara ile iki doz, ikinci dozdan 6–12 ay sonra üçüncü doz Td aşısı yapılmalıdır. Aşılar deltoid kasa IM yoldan uygulanır.

Antitoksin düzeyi zamanla azaldığı için primer aşılama serisini tamamlamış olan erişkinlerin her 10 yılda bir Td rapeli ile aşılanması ve bu rapellerden birinin Tdap olması önerilir.

Önceden Tdap uygulanmamış olan veya önceki aşı durumu bilinmeyen tüm erişkinlere Tdap uygulanır. Bu uygulamada yakın zamanda yapılmış tetanoz veya difteri aşılama durumuna ve aşı aralığına bakılmaz.

Td aşısı ile primer üç doz tetanoz aşılama şemasını tamamlamamış
olan kişilere Tdap ile aşı başlanabilir veya eksik kalan aşı dozları tamamlanır.

Hangi Çalışanlara Tetanoz Aşısı Yaptırmak Gerekir?

Erişkinlerden kimlere aşılama yapılması gerektiğini yukarıda madde madde yazmıştık. Bu maddelere ek olarak her zaman karşımıza çıkabileceği için her meslek kolu çalışanları için tetanoz bağışıklamasının yapılmasını kesin olarak yaptırmak gerekir.

ÇSGB denetimlerinde de sorgulanan bu bağışıklama uygulaması 2012 yılı öncesindeki mevzuatta “İş Sağlığı Tüzüğü”nde yaptırılması yönünde ayrıca belirtilmişti. Ancak 2012’de çıkarılan İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ile bu karar (İşyeri Hekiminin Yetki ve Sorumluluğunu düzenleyen yönetmelikle) işyeri hekimi insiyatifine bırakılmıştır. Dolayısıyla işyeri hekimi takdir ederse tetanoz aşısını işverene önerir. Bunu işyeri hekimi dışında müfettiş veya denetmen sorgulayamaz. Ancak ve ancak bir çalışanın tetanoz hastalığı durumu söz konusu olursa o zaman, yetkili makam (İş Mahkemeleri) işvereni ve dolaylı olarak işyeri hekimini sorgulayarak gerekli bağışıklama çalışmalarını yapmadığı ile ilgili bir hükümde bulunabilir.

İşyerlerinde Tetanoz Aşısı Uygulaması

Tetanoz aşısını iş sağlığı kapsamında işveren karşılar. Aşı acil müdahalede bulunacak kabiliyeti tesis edilmiş sağlık birimlerinde hekim nezaretinde uygulanabilir. Aşıyı hekim uygulayabileceği gibi yardımcı sağlık personeli veya bir hemşire tarafından da uygulanabilir.

Fatih Hakan ÇAM
İşyeri Hekimi
Ekleme Tarihi: 10.01.2019
Güncelleme Tarihi: 10.01.2019

0 Comments on “Hangi İşlerde Çalışanlara Tetanoz Aşısı Yaptırmak Gerekir?”

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.