Perşembe, Haziran 4
Shadow

İş Sağlığı ve Güvenliği Uzmanı olmak istiyorum

2013 yılında yapılan düzenlemelerle iş sağlığı ve güvenliği üzerine daha çok önem vermeye başladık. Özellikle yapılan düzenlemeler neticesi karşılanması gereken iş sağlığı güvenliği uzmanı açığı nedeniyle, bu alanda açılan üniversite bölümleri de rağbet görmeye başladı. Ancak liseden mezun genç kardeşlerimizin iş sağlığı ve güvenliği uzmanı konusunda fikirleri yok gibi görünüyor.

İş Sağlığı ve Güvenliği

İş sağlığı ve Güvenliği, bir işyerinde, işin yürütümü esnasında karşılaşılabilecek tehlikeleri önceden belirleyerek alınması gereken tedbirleri ve çözüm yollarını tespit etmek; bu tedbir ve çözüm yollarını işin sahibi ile bir masada oturup müzakere ederek, işin yürütümüne en az zararı verecek şekilde uygulamaktır. Bu sayede o iş yerinde meydana gelebilecek iş kazaları ve/veya meslek hastalıklarının önüne geçilmiş olur.

İş Sağlığı ve Güvenliği’nin iki temel ayağı vardır;

  1. İş Sağlığı: İşin çalışan sağlığını tehdit eden durumların tespiti ve alınması gereken önlemlerin hayata geçirilmesi işidir. Daha çok İşyeri Hekiminin (IYH) görevidir. (İşyeri Hekiminin Görevleri)
  2. İş Güvenliği: İşyerinde veya işin yürütümü nedeniyle meydana gelen, çalışanda ölüme sebebiyet veren veya çalışanın vücut bütünlüğünü ruhen ya da bedenen engelli hâle getiren olay(lar) (İş kazası) öncesinde alınması gereken tedbirlerin belirlenmesi ve hayata geçirilmesi işi. Daha çok İş Güvenliği Uzmanları‘nın işidir.

Bu yazım, fakültelerde ismi İş Sağlığı ve Güvenliği Uzmanı olarak anılan ancak elbette işin sağlık boyutu olsa bile daha çok iş güvenliği ayağında daha çok görev üstlenmiş olan “İş Güvenliği Uzmanları (IGU)” hakkındadır.

İş Sağlığı ve Güvenliği Uzmanlığı

Resmi adı “iş sağlığı ve güvenliği uzmanı” olarak geçse de saha da daha çok “İş Güvenliği Uzmanı” olarak anılan bu branş ne yazıkki hakkettiği itibarı henüz görememiştir.

İş Güvenliği Uzmanı: Usul ve esasları yönetmelikle belirlenen, iş sağlığı ve güvenliği alanında görev yapmak üzere Bakanlıkça yetkilendirilmiş, iş güvenliği uzmanlığı belgesine sahip, Bakanlık ve ilgili kuruluşlarında çalışma hayatını denetleyen müfettişler ile mühendislik veya mimarlık eğitimi veren fakültelerin mezunlarına ile teknik elemanlarına denir.

Teknik Eleman: Teknik öğretmen, fizikçi, kimyager ve biyolog unvanına sahip olanlar ile üniversitelerin iş sağlığı ve güvenliği programı mezunlarını ifade eder.

6331 sayılı İSG Kanunu, Madde 3: Tanımlar

İş Güvenliği Uzmanları, işverene iş güvenliği ile ilgili konularda rehberlik ve danışmanlık yapmak üzere görevlendirilmişlerdir. Görev aldığı işyerinde, göreviyle ilgili mevzuat ve teknik gelişmeleri göz önünde bulundurarak iş güvenliği ile ilgili eksiklik ve aksaklıkları, tedbir ve tavsiyeleri belirler. Bunları işverene yazılı olarak bildirir. Eksiklik ve aksaklıkların düzeltilmesinden, tedbir ve tavsiyelerin yerine getirilmesinden işveren sorumludur.

iş sağlığı ve güvenliği uzmanı

Bildirilen eksiklik ve aksaklıkların acil durdurmayı gerektirmesi veya yangın, patlama, göçme, kimyasal sızıntı ve benzeri acil ve hayati tehlike arz etmesi, meslek hastalığına sebep olabilecek ortamların bulunmasına rağmen işveren tarafından gerekli tedbirlerin alınmaması hâlinde, bu durum işyeri hekimi veya iş güvenliği uzmanınca, Bakanlığın yetkili birimine, varsa yetkili sendika temsilcisine, yoksa çalışan temsilcisine bildirilir. (iş Kazası Bildirimi) İş güvenliği uzmanının iş kanunları ve diğer kanunlara göre sahip olduğu hakları saklıdır.

İş Güvenliği Uzmanlarının Görevlendirilmesi

İş güvenliği uzmanlarının görev alabilmeleri için; çok tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde (A) sınıfı, tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde en az (B) sınıfı, az tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde ise en az (C) sınıfı iş güvenliği uzmanlığı belgesine sahip olmaları şartı aranır.

Bakanlık, iş güvenliği uzmanlarının görevlendirilmesi konusunda sektörel alanda özel düzenleme yapabilir. (2013 yılında yapılan bu düzenleme sonrası şimdiye kadar böyle bir adım atılmış değil!)

Az tehlikeli sınıfta yer alanlarda, çalışan başına ayda en az 10 dakika. Eğer az tehlikeli sınıfta olup en az 1000 çalışanı bulunuyorsa 1 tam zamanlı iş güvenliği uzmanı atanmış olmalı. 1000’in üzerindeki her çalışan için 10 dk’lık bir başka İGU ataması yapılmalıdır.

Tehlikeli sınıfta yer alanlarda, çalışan başına ayda en az 20 dakika. Eğer az tehlikeli sınıfta olup en az 500 çalışanı bulunuyorsa 1 tam zamanlı iş güvenliği uzmanı atanmış olmalı. 500’in üzerindeki her çalışan için 20 dk’lık bir başka İGU ataması yapılmalıdır.

Çok tehlikeli sınıfta yer alanlarda, çalışan başına ayda en az 40 dakika. Eğer az tehlikeli sınıfta olup en az 250 çalışanı bulunuyorsa 1 tam zamanlı iş güvenliği uzmanı atanmış olmalı. 250’in üzerindeki her çalışan için 40 dk’lık bir başka İGU ataması yapılmalıdır.

Kamu kurum ve kuruluşlarında İş Güvenliği Uzmanı Atamaları

Kamu kurum ve kuruluşlarında ise bu kurum ve kuruluşlarda hali hazırda çalışmakta olup ilgili mevzuata göre iş güvenliği uzmanı olma niteliğine haiz personel varsa ve bu personel gerekli belgeye sahipse asli görevlerinin yanında, belirlenen çalışma süresine uymak kaydıyla çalışmakta oldukları kurumda veya ilgili personelin iznini almak şartıyla ve üst yöneticinin onayı ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarında görevlendirilebilir. Bu şekilde görevlendirilecek personele, görev yaptığı her saat için (200) gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı tutarında ilave ödeme, hizmet alan kurum tarafından yapılır. Bu ödemeden damga vergisi hariç herhangi bir kesinti yapılmaz.

Bu durumdaki görevlendirmeye ilişkin ilave ödemelerde, günlük mesai saatlerine bağlı kalmak kaydıyla, aylık toplam seksen saatten fazla olan görevlendirmeler dikkate alınmaz.

Diğer türlü Kamu kurum ve kuruluşlarda sadece iş güvenliği uzmanı kadrosu açıldığı takdirde devlette hizmete başlayabilmektedirler.

Dr. Fatih Hakan ÇAM

Yazı Eklenme Tarihi: 14.10.2019

Print Friendly, PDF & Email
Sending
User Review
5 (1 vote)

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

error: Bu site içeriği buraya özgündür. Kopyalanmasını istemiyorum. Emeğime saygı için bu sayfanın linkini paylaşabilirsiniz. Bana fatih@ergometri.com adresinden ulaşabilirsiniz.