İş Sağlığı ve Güvenliği ile ilgili işverenin yükümlülükleri

işverenin yükümlülükleri nedir? iş Sağlığı ve güvenliği açısından işverenin yükümlülükleri nedir? İşveren iş Sağlığı ve güvenliği açısından neler yapmalıdır? çalışana karşı nelerden sorumludur?

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunun’da işveren, çalışanların işle ilgili sağlık ve güvenliğini sağlamakla yükümlü tutulmuştur. Yani işveren, mevcut işle ilgili olarak;

  • Karşılaşılabilecek mesleki risklerin önlenmesini sağlamalı,
  • Bu riskler hakkında çalışanları eğitip ve bilgi vermek dâhil her türlü tedbiri alınmalı,
  • Yine risklerle ilgili gerekli oluşabilecek tehlikelere karşı organizasyonun yapılması,
  • Bu organizasyonlar için gerekli araç ve gereçleri sağlamalı,
  • Olası tehlikelere karşı zaman içinde sağlık ve güvenlik tedbirlerinin değişen şartlara uygun hale getirmeli ve
  • Hali hazır mevcut çalışma durumun iyileştirilmesi için çalışmalar yapması gerekmektedir.

İşveren bununla da kalmayıp ayrıca işyerinde alınan iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerine uyulup uyulmadığını izlemek, denetlemek ve uygunsuzlukların giderilmesini sağlamakla da yükümlü kılınmıştır.

Mevcut yapılan iş ile ilgili risk değerlendirmesini yapar veya yaptırır. Bu değerlendirme dışarıdan hizmet alımı şekliyle de yaptırılabilir.

Çalışana görev verirken, çalışanın sağlık ve güvenlik yönünden işe uygunluğunu göz önüne alır. Bunun için “çalışan”a işe girmeden önce kendisiyle ISG-KATİP üzerinden sözleşme yapmış iş yeri hekimi tarafından sağlık durumunu ortaya koyacak muayene yaptırarak EK-2 İşe Giriş Muayene kayıtlarını oluşturur. İşe uygunluğunu tespit ettirir.

Yeterli bilgi ve talimat verilenler dışındaki çalışanların hayati ve özel tehlike bulunan yerlere girmemesi için gerekli tedbirleri alır.

Tüm bunları elbette tek başına yapamayacaktır. Bu konuda işyeri dışındaki uzman kişi ve kuruluşlardan hizmet alabilir ama bu hizmet alımı işverenin sorumluluklarını ortadan kaldırmaz.

Çalışanların iş sağlığı ve güvenliği alanındaki yükümlülükleri de işverenin sorumluluklarını etkilemez. Yani işveren, iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerine uymayan çalışanları tespit edip onları sözlü veya yazılı şekilde uyararak yükümlülüklerini yerine getirmelerini takip etmelidir.

Tüm bunları yaparken işveren, iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerinin maliyetini çalışanlara yansıtamaz.

(İSG Kanunu, Madde 4, İşverenin genel yükümlülüğü)

işverenin yükümlülükleri ni yerine getirirken göz önünde bulundurması gereken ilkeler:

a) Risklerden kaçınmak.
b) Kaçınılması mümkün olmayan riskleri analiz etmek.
c) Risklerle kaynağında mücadele etmek.
ç) İşin kişilere uygun hale getirilmesi için işyerlerinin tasarımı ile iş ekipmanı, çalışma şekli ve üretim metotlarının seçiminde özen göstermek, özellikle tekdüze çalışma ve üretim temposunun sağlık ve güvenliğe olumsuz etkilerini önlemek, önlenemiyor ise en aza indirmek.
d) Teknik gelişmelere uyum sağlamak.
e) Tehlikeli olanı, tehlikesiz veya daha az tehlikeli olanla değiştirmek.
f) Teknoloji, iş organizasyonu, çalışma şartları, sosyal ilişkiler ve çalışma ortamı ile ilgili faktörlerin etkilerini kapsayan tutarlı ve genel bir önleme politikası geliştirmek.
g) Toplu korunma tedbirlerine, kişisel korunma tedbirlerine göre öncelik vermek.
ğ) Çalışanlara uygun talimatlar vermek.

(İSG Kanunu, Madde 5, Risklerden korunma ilkeleri)

Dr. Fatih Hakan ÇAM
İşyeri Hekimi

Yayım Tarihi: 09.07.2017
Güncelleme Tarihi: 25.02.2019